Ηθικές αμοιβές

Με τις ηθικές αμοιβές αναγνωρίζεται η αξία. Οι ηθικές αμοιβές είναι για τη διοίκηση ένα αποτελεσματικό μέσο, για να εκδηλώνει επίσημα την ικανοποίηση της και να δημιουργεί την άμιλλα. Οι ηθικές αμοιβές απονέμονται με μέτρο και χωρίς καθυστέρηση σε όσους πραγματικά τις αξίζουν για:

  1. Ξεχωριστές πράξεις θάρρους και αυτοθυσίας.
  2. Υποδειγματική απόδοση στην υπηρεσία.
  3. Προσφορά εξαιρέτων υπηρεσιών.
  4. Υποδειγματική αφοσίωση στο καθήκον.

Οι ηθικές αμοιβές είναι τα Τάγματα Αριστείας της Ελλάδος (Παράσημα), τα Στρατιωτικά Μετάλλια, οι Διαμνημονεύσεις και οι ηθικές αμοιβές που απονέμονται με διαταγή (έπαινος κλπ).

Βασική διαφορά στα παραπάνω είδη ηθικών αμοιβών είναι το πρόσωπο το οποίο έχει το δικαίωμα να απονέμει αυτές.

  • Τάγματα Αριστείας: Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας με Προεδρικό Διάταγμα που γίνεται με πρόταση του Υπουργού Εξωτερικών.
  • Στρατιωτικά Μετάλλια: Με Προεδρικό Διάταγμα που γίνεται με πρόταση του Υπουργού Εθνικής Αμυνας.
  • Διαμνημονεύσεις: Ο Υπουργός Εθνικής Αμυνας με Υπουργική απόφαση.
  • Έπαινος, εύφημος μνεία κλπ: Διάφορα Στρατιωτικά κλιμάκια ιεραρχίας κατά περίπτωση.

Εκτός των Ταγμάτων Αριστείας τα οποία είναι δυνατό να απονεμηθούν σε όλους τους Έλληνες που έχουν διαπρέψει στο Δημόσιο βίο, στις τέχνες, τα γράμματα, κλπ, τα Στρατιωτικά Μετάλλια, οι Διαμνημονεύσεις και οι ηθικές αμοιβές απονέμονται κατά κανόνα μόνο σε Στρατιωτικούς.

Τάγματα Αριστείας.

Το πρώτο Τάγμα Αριστείας ιδρύθηκε επίσημα το 1833 με το όνομα “Τάγμα Αριστείας του Σωτήρος”, κατά τα τότε ισχύοντα Ευρωπαϊκά πρότυπα. Στη συνέχεια το έτος 1915 ιδρύθηκε το “Τάγμα Αριστείας του Γεωργίου Α’ “, σε ανάμνηση της Βασιλείας του. Το Τάγμα του Γεωργίου Α’ καταργήθηκε επίσημα και αντικαταστάθηκε το 1975 με το Τάγμα Αριστείας της Τιμής το οποίο ισχύει μέχρι και σήμερα. Το 1926 ιδρύθηκε νέο Τάγμα Αριστείας με την ονομασία ” Τάγμα του Φοίνικος” το οποίο και αυτό απονέμεται μέχρι σήμερα. Ειδικά και μόνο για γυναίκες το 1948 ιδρύθηκε νέο Τάγμα Αριστείας με το όνομα ” Τάγμα Ευποιίας” το οποίο απονέμεται και σήμερα.

Σήμερα τα Τάγματα Αριστείας είναι:

  • Τάγμα του Σωτήρος
  • Τάγμα της Τιμής
  • Τάγμα  του Φοίνικα και
  • Τάγμα της Ευποιίας

Εχουν πέντε τάξεις (βαθμούς):

  • του Μεγαλόσταυρου,
  • του Ανώτερου Ταξιάρχη,
  • του Ταξιάρχη,
  • του Ιππότη του Χρυσού Σταυρού και
  • του Ιππότη του Αργυρού Σταυρού.

Σε κάθε Τάγμα Αριστείας καθοριζόταν ο ανώτατος αριθμός των εντασσομένων στο Τάγμα κατά τάξη αυτού. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι για τα Τάγματα του Γεωργίου Α’ και Φοίνικος, μετά από διαδοχικές αυξήσεις στον αριθμό, ο ανώτατος αριθμός Ελλήνων Πολιτών, οι οποίοι μπορούσαν να καταταχθούν στις διάφορες τάξεις καθορίστηκε μετά από διαδοχικές αυξήσεις σε 600 για τους Ιππότες του Χρυσού Σταυρού, 200 για τους Ταξιάρχες, 60 για τους Ανώτερους Ταξιάρχες και 20 για τους Μεγαλόσταυρους, εξαιρουμένων των Αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων.

Στην Ελλάδα η ένταξη σε τάγμα Αριστείας είχε την έννοια της απονομής ηθικής αμοιβής και όχι όπως κατά τα μεσαιωνικά πρότυπα την είσοδο σε κάποιο κλειστό κύκλο με οργάνωση για την επίτευξη κάποιου κοινού σκοπού.

Αρχικά προβλεπόταν η επιστροφή των διασήμων κατά την προαγωγή του τιμηθέντα σε ανώτερη βαθμίδα ή το θάνατό του. Από το 1975 αυτά μετά το θάνατο του τιμηθέντα περιέρχονται ως κειμήλια στους νόμιμους κληρονόμους. Ομοίως από το 1975 καταργήθηκε η διάταξη με την οποία για να εγγραφεί ο τιμηθείς στα μητρώα των Ταγμάτων Αριστείας πλήρωνε ως δικαίωμα εγγραφής, αντίτιμο χρηματικό, ίσο όμως πρακτικά με την αξία του διασήμου.

Τα διάσημα των Ταγμάτων Αριστείας έχουν κατά καιρούς αλλάξει τύπους λόγω της αλλαγής και των διάφορων πολιτειακών δεδομένων (υπάρχοντα βασιλικά στέμματα άλλαξαν με το έμβλημα της Δημοκρατίας όπως επίσης και σχετικές εκφράσεις επί των διασήμων ή διπλωμάτων).

Στρατιωτικά Μετάλλια.

Τα Στρατιωτικά Μετάλλια αρχικά συστάθηκαν ξεχωριστά το κάθε ένα στις αρχές του 20ου αιώνα. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι το Αριστείο Ανδρείας συστάθηκε το 1913, τροποποιήθηκε το 1940 και πήρε την τελική μορφή του το 1974. Παρόμοια ο Πολεμικός Σταυρός συστάθηκε το έτος 1917 όπως και το Μετάλλιο της Στρατιωτικής Αξίας, τροποποιήθηκαν το 1940 και 45 αντίστοιχα και πήραν την τελική τους μορφή το 1974.

Όπως και στα Τάγματα Αριστείας έτσι και τα διάσημα των Στρατιωτικών Μεταλλίων έχουν κατά καιρούς αλλάξει τύπους λόγω της αλλαγής και των διάφορων πολιτειακών δεδομένων (υπάρχοντα βασιλικά στέμματα άλλαξαν με το έμβλημα της Δημοκρατίας όπως επίσης και σχετικές εκφράσεις επί των διασήμων ή διπλωμάτων).

Σήμερα τα Στρατιωτικά Μετάλλια προβλέπονται από το Π.Δ. 376/74 το οποίο και κατάργησε τους παλαιότερους τύπους.

Διαμνημονεύσεις.

Καθιερώθηκαν το έτος 1991 σε μία ευρύτερη προσπάθεια του Υπουργείου Εθνικής Αμυνας για την ενίσχυση του ηθικού των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων δεδομένου του ότι μέχρι τότε δεν είχε ποτέ θεσμοθετηθεί ηθική αμοιβή για την επιτυχή εκτέλεση ορισμένων σημαντικών καθηκόντων όπως αυτά της διοίκησης ή επιτελικής εργασίας.
Σταδιακά και με διάφορες τροποποιήσεις θεσμοθετήθηκαν από το 1991 μέχρι και σήμερα εννέα (9) τύποι διαμνημονεύσεων.
Για το σχεδιασμό των διαμνημονεύσεων λήφθηκαν υπόψη και στοιχεία παλαιότερων Ελληνικών μεταλλίων και έγινε χρήση συμβολικών χρωμάτων στις ταινίες των διασήμων με κυριότερες επιλογές τα εθνικά χρώματα και τα χρώματα των Κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων.

ΕΙΔΗ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΤΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΑΜΟΙΒΩΝ

Η απονομή μιας ηθικής αμοιβής εναπόκειται στην κρίση του έχοντα το δικαίωμα της απονομής και δεν αποτελεί απλά την υλοποίηση μιας τυπικής διαδικασίας.

Τάγματα Αριστείας.

Τάγματα Αριστείας είναι τα απαρτιζόμενα από πρόσωπα που τιμήθηκαν από τη πολιτεία για αρετή που έχουν επιδείξει και δικαιούνται να φέρουν τα διακριτικά του Τάγματος και του βαθμού των διάσημα.

Αρχηγέτης όλων των Ταγμάτων είναι ο εκάστοτε Πρόεδρος της Δημοκρατίας, στον οποίο ανήκει η εξουσία ένταξης σ’ αυτά και απονομής των οικείων διασήμων με Διάταγμα, που εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού των Εξωτερικών.

Η ένταξη σε Τάγμα Αριστείας και η απονομή των οικείων διασήμων αποτελούν αναγνώριση και επιβράβευση εξαίρετων προς τη πατρίδα Υπηρεσιών ή εξόχου επίδοσης σε οποιονδήποτε τομέα της δημοσίας ζωής, τις επιστήμες, τα γράμματα, τις τέχνες, τη γεωργία, τη βιομηχανία, το εμπόριο, τη ναυτιλία, ή ιδιάζουσα δραστηριότητα ευποιΐας.

Αλλοδαποί είναι δυνατόν να τιμηθούν με την ένταξή τους σε Τάγμα Αριστείας και απονομής των οικείων διασήμων, για την έξοχη προσωπική αξία των ή τη διακεκριμένη θέση των και τον εκδηλωθέντα φιλελληνισμό των.

Για κάθε νεώτερη απονομή παρασήμου απαιτείται η παρέλευση τριετίας από την προηγούμενη απονομή παρασήμου κατώτερης τάξης.

Όσοι έχουν τιμηθεί και όσοι στο μέλλον θα τιμηθούν με την ένταξή των στο Τάγμα Αριστείας δικαιούνται να φέρουν όσο ζουν τα απονεμηθέντα σ’ αυτούς διάσημα του οικείου Τάγματος. Εκπίπτουν από το δικαίωμα αυτό και διαγράφονται από το μητρώο του Τάγματος μόνο στις από το ποινικό κώδικα ή άλλους νόμους προβλεπόμενες περιπτώσεις, ή μετά από απόφαση του Συμβουλίου Ταγμάτων Αριστείας του Υπουργείου Εξωτερικών εξ αιτίας συμπεριφοράς αυτών, τόσο μειωτικής της υπόληψης των , ώστε η διατήρηση της τιμής που τους έγινε και η ανάρτηση των απονεμηθέντων διασήμων να προκαλεί κοινή δυσφορία και να θίγει το γόητρο του Τάγματος. Στη περίπτωση εκπτώσεως των σύμφωνα με τα παραπάνω υποχρεώνονται αυτοί να επιστρέψουν τα διάσημα. Σε περίπτωση αρνήσεως τους αφαιρούνται υποχρεωτικά.

Ηθικές Αμοιβές που Απονέμονται με Διαταγή

  • Προεδρική Ευαρέσκεια: Απονέμεται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για υποδειγματική απόδοση στην υπηρεσία, υποδειγματική αφοσίωση στο καθήκον ή για προσφορά εξαιρετικών υπηρεσιών.
  • Έπαινος: Απονέμεται για υποδειγματική απόδοση στην υπηρεσία από τους Διοικητές Σωμάτων Στρατού και ανωτέρων Κλιμακίων.
  • Εύφημη μνεία: Απονέμεται για υποδειγματική απόδοση στην υπηρεσία:
    • Για όλους γενικά τους στρατιωτικούς, από τους Διοικητές Σωμάτων Στρατού και ανωτέρων κλιμακίων.
      Για τους ανωτέρους και κατωτέρους αξιωματικούς τους ανθυπασπιστές και οπλίτες από τους Διοικητές Μεραρχιών και ισοτίμων Σχηματισμών.
      Για τους κατώτερους αξιωματικούς, τους ανθυπασπιστές και οπλίτες από τους Διοικητές Ταξιαρχών και ισοτίμων Σχηματισμών.
  • Συγχαρητήρια: Απονέμονται από τους Διοικητές Συγκροτημάτων και Διοικητές Μονάδων ή ανεξαρτήτων Υπομονάδων.
  • Ονομασία σε Υποδεκανέα – Τιμητικές άδειες: Η ονομασία Υποδεκανέα και οι τιμητικές άδειες απονέμονται στους κληρωτούς οπλίτες για εξαιρετική επίδοση στην υπηρεσία, για το ήθος και την αφοσίωση στο καθήκον.

Διάφορα

Τα πολεμικά μετάλλια απονέμονται μόνο σε καιρό πολέμου ή σε περιπτώσεις κατά τις οποίες στρατιωτικοί εντάσσονται με εντολή της Ελληνικής Κυβερνήσεως σε μονάδες με πολεμική δράση εκτός της Επικρατείας. Κατ’ εξαίρεση πολεμικά μετάλλια εκτός του Αριστείου Ανδραγαθίας και του Αριστείου Ανδρείας, δύνανται να απονέμονται και κατά μη πολεμικές περιόδους, σε περιπτώσεις κατά τις οποίες, στρατιωτικοί διατίθενται και μετέχουν σε ενέργειες εναντίον ενόπλων ομάδων ή ατόμων στρεφομένων κατά της εννόμου τάξεως και ασφαλείας.

Ως ηθική αμοιβή για πράξεις στον πόλεμο δύνανται να απονεμηθούν στους στρατιωτικούς τα διάσημα του Τάγματος Αριστείας της τιμής και του Φοίνικα μετά ξιφών. Επίσης στη Πολεμική περίοδο συνεχίζουν να απονέμονται οι ηθικές αμοιβές που απονέμονται στην ειρήνη.

Η ονομασία Υποδεκανέα και η τιμητική άδεια απονέμονται στους κληρωτούς οπλίτες για εξαίρετη επίδοση στην υπηρεσία, για το ήθος και την αφοσίωση στο καθήκον.

Η ονομασία Υποδεκανέα γίνεται οπό το Διοικητή του άμεσα προϊστάμενου της Μονάδας ή ανεξάρτητης Υπομονάδας ή κλιμακίου, κατόπιν προτάσεώς τους. Για λόγους εξυψώσεως του ηθικού αλλά και προκειμένου να αμείβονται οι άριστοι Στρατιώτες, συνιστάται η υποβολή προτάσεων για την ονομασία σε Υποδεκανέα. Κάθε απονομή ηθικής αμοιβής κοινοποιείται με την Ημερησία Διαταγή της Μονάδας, την επομένη της λήψεως του σχετικού Προεδρικού

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s